42% Polaków codziennie korzysta z social mediów jako źródła informacji, ale tylko 6% uważa je za bardzo wiarygodne

Przeczytaj także: Największe zagrożenia w internecie według Polaków: phishing, kradzież tożsamości i dezinformacja

Temat wiarygodności informacji w mediach społecznościowych staje się kluczowy nie tylko dla debaty publicznej, lecz także dla bezpieczeństwa finansowego i zaufania użytkowników do treści jakie znajdują online. Codzienna aktywność w kanałach społecznościowych idzie w parze z ostrożnością – wiele osób korzysta z sieci, ale spora część deklaruje sceptycyzm wobec odnajdywanych tam komunikatów.

Wielu użytkowników, umiarkowane zaufanie

Z raportu Santander Consumer Banku „Polaków portfel własny: w sieci oszustów” wynika, że 42 proc. badanych sięga po informacje do mediów społecznościowych codziennie. Jedna czwarta korzysta z nich kilka razy w tygodniu, a co dziesiąty (11 proc.) kilka razy w trakcie miesiąca. Tylko 15 proc. Polaków nie traktuje ich jako źródła informacji.

Mimo wysokiej częstotliwości korzystania ocena wiarygodności pozostaje daleka od entuzjazmu. Jedna czwarta (25 proc.) respondentów uznała treści w social mediach jako niewiarygodne, taki sam odsetek jako raczej lub bardzo godne zaufania, a czterech na dziesięciu (41 proc.) postrzega je jako neutralne. To pokazuje, że media społecznościowe są powszechnym kanałem dostępu do informacji, ale Polacy niekoniecznie traktują je jako zaufane źródło.

Według wyników naszego badania najbardziej aktywne w kontekście wyszukiwania informacji za pośrednictwem social mediów są osoby młodsze. W grupie 18–29 lat połowa (51 proc.) deklaruje codzienne korzystanie z mediów społecznościowych w celu pozyskania informacji. Mimo to nawet w tej grupie tylko co dziesiąty badany (11 proc.) ocenia te newsy jako bardzo rzetelne, a blisko jedna czwarta (24 proc.) deklaruje, że nie ufa im w pełni.

To pokazuje, że częste korzystanie nie równa się bezkrytycznemu zaufaniu – młodzi użytkownicy intensywnie korzystają z platform, ale pozostają stosunkowo sceptyczni wobec jakości informacji. Co ciekawe, kobiety rzadziej (23 proc.) niż mężczyźni (28 proc.) postrzegają znalezione w mediach społecznościowych jako wiarygodne lub bardzo wiarygodne – komentuje Marcin Szklarski, Koordynator Ds. Cyberryzyka z Santander Consumer Banku.

Świadomość działania

Deklarowana wiedza o tym, jak chronić się przed dezinformacją, jest wśród Polaków dość powszechna. Aż 68 proc. respondentów twierdzi, że wie jakie działania podjąć, aby chronić się przed fake newsami w Internecie.

Najmniej pewni swojej wiedzy w tym zakresie są najstarsi respondenci w wieku 60+ (56 proc.) oraz badani w grupie 18-29 lat (63 proc.). To pięćdziesięciolatkowie są grupą, która najczęściej wskazywała, że ma świadomość tego, co należy robić, aby unikać dezinformacji – odpowiedziało tak 80 proc. ankietowanych w tym wieku. Trzydziesto- i czterdziestolatkowie ocenili swoje umiejętności w tym zakresie tak samo (po 76 proc.).

Realne i powszechne zagrożenie

Zjawisko deepfake’ów jest postrzegane jako poważne zagrożenie przez niemal trzy czwarte Polaków (72 proc.). Kolejne 18 proc. kategoryzuje je jako umiarkowane, z kolei zaledwie 3 proc. jako niewielkie. To, że takie materiały nie stanowią żadnego zagrożenia, zadeklarował 1 proc. respondentów.

Skala tej obawy wskazuje na kolejne wyzwanie dla zaufania w komunikacji, zwłaszcza w erze dynamicznego rozwoju technologii. Rosnąca dostępność narzędzi generujących realistyczne materiały multimedialne sprawia, że coraz trudniej jest odróżnić prawdziwe informacje od zmanipulowanych, co w dłuższej perspektywie może komplikować budowanie wiarygodnej i rzetelnej narracji

Media społecznościowe to dziś jedno z głównych źródeł informacji dla Polaków, ale to nie oznacza, że każdej treści można ufać. Jeśli pojawiają się jakiekolwiek wątpliwości, warto sprawdzić źródło informacji, poszukać potwierdzenia w innych mediach i zachować czujność wobec materiałów budzących emocje – szczególnie gdy mogą być zmanipulowane, np. za pomocą deepfake’ów.

W praktyce oznacza to nie tylko korzystanie z narzędzi do weryfikacji treści, ale też systematyczne śledzenie aktualnych wskazówek dotyczących cyberbezpieczeństwa. Nawet jeśli wydaje się, że mamy wystarczającą wiedzę, zagrożenia w sieci stale ewoluują, dlatego regularna aktualizacja umiejętności i źródeł wiedzy jest kluczowa, by skutecznie chronić się przed manipulacją – podsumowuje Marcin Szklarski z Santander Consumer Banku.

Badanie zostało zrealizowane na zlecenie Santander Consumer Banku metodą telefonicznych, standaryzowanych wywiadów kwestionariuszowych wspomaganych komputerowo (CATI), przeprowadzonych przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) w dniach 11-21 sierpnia 2025 r. W badaniu wzięła udział reprezentatywna grupa dorosłych Polaków korzystających z Internetu. Próba n = 1000.