20 lat Internetu w Polsce

17 sierpnia 1991 r. – tę datę powinien pamiętać każdy polski internauta. Właśnie tego dnia po raz pierwszy nawiązano w Polsce połączenie sieciowe z wykorzystanie protokołu internetowego (IP) – Rafał Pietrak z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego połączył się z Janem Sorensenem z Uniwersytetu w Kopenhadze.

Próby podłączenia do światowej sieci miały miejsce już w latach 80-tych, ale ze względu na braki sprzętowe, finansowe i polityczną izolację Polski (Stany Zjednoczone utrzymywały „embargo” na eksport nowych technologii), nie udało się tego zrealizować. Jednak naukowcy, głównie fizycy
i astronomowie, w kraju i za granicą zabiegali o przyłączenie Polski do sieci.

„W marcu 1991 r. działalność rozpoczął Zespół Koordynacyjny przy Uniwersytecie Warszawskim, zalążek Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej (NASK). Jego misją było zorganizowanie łączności komputerowej dla polskiego środowiska naukowego i akademickiego” – mówi Tomasz J. Kruk, dyrektor operacyjny NASK.

Pierwsza wymiana maili miała miejsce w sierpniu 1991 r. Początkowa prędkość łącza to zaledwie 9600 b/s. Pod koniec roku przy budynku Centrum Informatycznego UW została ustawiona antena satelitarna, która obsługiwała połączenie między Warszawą a Sztokholmem z prędkością 64 kb/s. Przez kolejne 3 lata stanowiła główny kanał, przez który Polska łączyła się ze światowym Internetem. Z czasem pojawiła się infrastruktura – pierwsze światłowody połączyły jednostki Uniwersytetu Warszawskiego i innych uczelni. Również na UW udało się uruchomić w sierpniu 1993 r. pierwszy serwer www. Siecią spinającą pozostała sieć NASK.

Po(d)łączone społeczeństwo

Dziś Internet jest w Polsce dobrem praktycznie ogólnodostępnym. Z danych Głównego Urzędu Statystycznego (Mały Rocznik Statystyczny Polski 2011) wynika, że dostęp do sieci ma obecnie 63 proc. gospodarstw domowych. Dawno już zniknął monopol jednej firmy, istnieje wielu dostawców Internetu szerokopasmowego, a operatorzy sieci komórkowych mają w swojej ofercie Internet mobilny. Powstały całe sektory gospodarki oparte na Internecie.

„Polski Internet rozwija się niezwykle dynamicznie, o czym może świadczyć wzrost liczby domen. Obecnie w Polsce jest ich zarejestrowanych ponad 2 mln, co stawia nas na 5. miejscu w Europie. Zarejestrowanie pierwszego miliona zajęło 17 lat, kolejny milion wygenerowaliśmy w 3 lata.

To pokazuje, że Polacy nie tylko nie boją się Internetu, ale – biorąc pod uwagę liczbę firm, które powstały dzięki sieci – świetnie wiedzą, w jaki sposób można go najlepiej wykorzystać” – mówi Tomasz J. Kruk z NASK.

Wyzwania jutra

Z perspektywy 20 lat widać, jak zmieniało się wyobrażenie o Internecie i potencjalnych sposobach jego wykorzystania. Sieć nadal służy do komunikacji, ale zmieniają się jej wymiary. Początkowo była to wymiana maili, następnie ludzie zaczęli wykorzystywać specjalne komunikatory, a dziś życie toczy się na portalach społecznościowych.

Rozwój Internetu stawia przed ludźmi nowe wyzwania praktycznie w każdym wymiarze: technologicznym, prawnym, społecznym i ekonomicznym.

Gospodarka przyszłości będzie oparta na sieci i wiedzy, a w jej centrum znajdzie się Internet. Stąd tak ważnym wyzwaniem jest zapewnienie szerokopasmowego dostępu i dostarczenie go do maksymalnie dużej grupy osób i przy jak najniższych kosztach.

Obecnie infrastruktura telekomunikacyjna jest oparta na sieciach kabli miedzianych, które mają ograniczone możliwości przesyłu danych. Czy alternatywą dla niej jest rozwój sieci bezprzewodowej, czy też okablowanie – światłowody? A może powstaną jeszcze inne, bardziej efektywne sposoby przesyłania sygnału, dotychczas nam nieznane.

Rosnąca sieć pobiera coraz więcej prądu. Dlatego jednym z najważniejszych wyzwań przyszłości będzie kwestia optymalizacji wykorzystania energii, co pozwoli na możliwie pełne wykorzystanie zdobyczy postępu technicznego.