eGospodarka.pl

eGospodarka.plWiadomościGospodarkaInwestycje › Aktywa niematerialne to 27 proc. całości inwestycji firm

Aktywa niematerialne to 27 proc. całości inwestycji firm

2020-10-16 00:36

Aktywa niematerialne to 27 proc. całości inwestycji firm

Inwestycje w aktywa niematerialne to 1/4 polskich inwestycji © apops - Fotolia.com

PRZEJDŹ DO GALERII ZDJĘĆ (3)

W 2018 roku wydatki polskich firm na reklamę, badania rynku, B+R, oprogramowanie, bazy danych, szkolenia pracowników itp. przekroczyły 133 mld PLN, co oznacza, że inwestycje w aktywa niematerialne to już ponad 27 proc. wszystkich inwestycji w polskiej gospodarce. I wprawdzie w latach 2014-2018 ich wartość ciągle się zwiększała, to jednak na tle Europy nie była ona imponująca. Pod względem stopy inwestycji w aktywa niematerialne zajęliśmy 22. pozycję. Za nami uplasowały się tylko 4 kraje - Grecja, Litwa, Łotwa i Bułgaria.

Przeczytaj także: Nowa fabryka Danfoss w Grodzisku Mazowieckim

Z tego tekstu dowiesz się m.in.:


  • Czym są inwestycje w aktywa niematerialne?
  • Jaki udział w inwestycjach w aktywa niematerialne posiadają ich poszczególne rodzaje?
  • Jakie są cechy charakterystyczne aktywów niematerialnych?


Jak wyjaśnia opracowany przez Polski Instytut Ekonomiczny raport „Aktywa niematerialne w Polsce”, w myśl stosowanej przez OECD definicji za aktywa niematerialne uważamy aktywa, które nie przyjmują ani fizycznej ani finansowej postaci.
Wśród aktywów niematerialnych wymienić możemy:
  • Wydatki na reklamę i badania rynku
  • Nabyty kapitał organizacyjny
  • Nakłady na projektowanie
  • Wydatki na badania i rozwój
  • Własny kapitał organizacyjny
  • Wydatki na oprogramowanie i bazy danych
  • Wydatki na szkolenia pracowników
  • Nakłady na innowacje finansowe
  • Wydatki związane z nabywaniem praw autorskich


Choć inwestycje w aktywa niematerialne stanowią jeden z kluczowych czynników rozwoju we współczesnej gospodarce, to obecnie w dużej części nie wchodzą w zakres rachunków produktu krajowego brutto. Wpływa to na szacunki dotyczące produktywności w gospodarce, a także na możliwość badania tego aspektu rozwoju firm i wspierania jej przez państwo.
Znaczenie aktywów niematerialnych podkreśla fakt, że na czele listy najbardziej wartościowych firm na świecie (Apple, Google, Microsoft) czy w Polsce (CD Projekt) są nie te posiadające największe fabryki czy złoża surowców, ale sprzedające produkty i usługi oparte na własności intelektualnej, oryginalnym designie czy dobrym marketingu. W odróżnieniu od maszyn czy budowli, takie aktywa jak oprogramowanie czy wyniki prac badawczo-rozwojowych mają niematerialną formę, trudną do uchwycenia i precyzyjnego zmierzenia, a jednocześnie posiadają szereg cech wyróżniających je spośród szerokiej gamy dóbr inwestycyjnych – mówi Ignacy Święcicki.

Cechy charakterystyczne aktywów niematerialnych

Można wymienić cztery cechy, które odróżniają aktywa niematerialne od innych klas aktywów, wskazane przez Jonathana Haskela i Stian’a Westlake’a (2018) jako cztery S, czyli:
  • sunkness (utopione koszty),
  • spillovers (efekty rozpowszechniania),
  • synergy (synergia; maksymalizowanie pozytywnego efektu przez łączenie aktywów niematerialnych) oraz
  • scalability (skalowalność, możliwość pomnażania bez zwiększania kosztów produkcji).

Rosną inwestycje w aktywa niematerialne w Polsce


Wartość inwestycji w aktywa niematerialne w latach 2014-2018 stale się zwiększała, przeciętnie o 7,5 proc. rocznie w cenach bieżących. W porównaniu z rokiem 2014, największe zmiany w 2018 roku odnotowano w nakładach na innowacje finansowe, których udział zmniejszył się z 6,3 proc. w 2014 r. do 5,1 proc. w 2018 r. oraz w nakładach na nabyty kapitał organizacyjny, czyli różnego rodzaju usługi doradcze i wspierające organizację procesów w firmach. W tym obszarze udział wydatków w 2018 r. z kolei zwiększył się o 1,4 p.p., do 18 proc.
Trend dotyczący zwiększania nakładów na aktywa niematerialne widoczny jest w badaniu przeprowadzonym przez PIE w ubiegłym roku. Choć trzeba wziąć poprawkę na wybuch pandemii nieuwzględniony w badaniu z oczywistych przyczyn, przedsiębiorcy niezależnie od kategorii swojej firmy zdecydowanie częściej deklarowali chęć inwestycji w aktywa niematerialne w roku 2020 – dodaje Filip Leśniewicz, analityk zespołu gospodarki cyfrowej Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

fot. mat. prasowe

Inwestycje w aktywa niematerialne w podziale na rodzaje

Inwestycje w aktywa niematerialne to przede wszystkim wydatki na reklamę i badania rynku.


W latach 2010-2018 relacja inwestycji w aktywa niematerialne w stosunku do całego PKB wzrosła z 5,13 proc. do 6,28 proc. W tym samym czasie stopa inwestycji w gospodarce, mierzona zgodnie z obowiązującą metodologią (a więc niewłączająca większości kategorii aktywów niematerialnych), spadła z 20,3 proc. do 18,2 proc.
Inwestycje w aktywa niematerialne określone zgodnie z metodologią stosowaną w naszym raporcie stanowią ponad jedną czwartą wszystkich inwestycji w gospodarce. Przy tym aktywa niematerialne nieklasyfikowane obecnie w rachunkach narodowych to więcej niż trzykrotność tych uwzględnianych jako inwestycje zgodnie z obecnie obowiązującą metodologią. Przygotowując powyższe obliczenia nie braliśmy pod uwagę zmiany wysokości samej miary PKB – na skutek zmiany klasyfikacji wydatków ze zużycia pośredniego na wydatki inwestycyjne, całkowita wartość PKB uległaby zwiększeniu – wyjaśnia Ignacy Święcicki, kierownik zespołu gospodarki cyfrowej Polskiego Instytutu Ekonomicznego.

Polska na tle Europy


Aby przyjrzeć się, jak Polska wypada na tle innych krajów europejskich po względem stopy inwestycji w aktywa niematerialne, wykorzystano dane z EU KLEMS dotyczące inwestycji w aktywa nieodnotowywane w rachunkach narodowych oraz dane z Eurostatu dotyczące inwestycji we własność intelektualną. W takim zestawieniu Polska plasuje się na 22. pozycji na 26 krajów unijnych (z Wielką Brytanią), dla których dostępne były pełne dane.

Najniższy odsetek inwestycji w aktywa niematerialne występował w Grecji, a najwyższy w Irlandii. Biorąc jednak pod uwagę specyfikę tego ostatniego kraju, bardziej miarodajne będzie porównanie krajów bez jego uwzględniania. W takim przypadku najwyższa stopa inwestycji w aktywa niematerialne występuje w Szwecji i jest równa 12,8 proc. PKB.

Z kolei wyniki niższe od Polski, oprócz Grecji, odnotowują jeszcze Litwa, Łotwa i Bułgaria. Jeśli wziąć pod uwagę stopę inwestycji dla Polski obliczoną zgodnie z metodologią zastosowaną w raporcie (6,21 proc. w 2017 r.), to nasz kraj wyprzedziłby Hiszpanię i Portugalię, i niemal zrównał się z Niemcami (6,24 proc.) (przy założeniu, że dla tych trzech krajów wykorzystujemy obliczenia jedynie z bazy danych EU KLEMS).

fot. mat. prasowe

Inwestycje w aktywa niematerialne w krajach UE w 2017 r. (w proc. PKB)

Polska plasuje się na 22. pozycji na 26 krajów.


oprac. : eGospodarka.pl

Przeczytaj także


Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć jednostkę ZUS.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo: