Handel detaliczny w Polsce i Europie

Przeczytaj także: Dyskonty to już nie konieczność, lecz wybór. Nowe dane o preferencjach Polaków

Celem najnowszego raportu PricewaterhouseCoopers jest dostarczenie inwestorom z branży handlu detalicznego i dóbr konsumpcyjnych wiedzy o szansach rozwoju związanych z rozszerzeniem UE o kraje Europy Środkowej i Wschodniej. Badanie PricewaterhouseCoopers zostało przeprowadzone w okresie od marca do lipca 2003 r. i obejmuje dziewięć krajów w regionie Rosji i Europy Środkowej i Wschodniej: Bułgarię, Czechy, Węgry, Litwę, Polskę, Rumunię, Rosję, Słowację i Turcję.

Przegląd branży konsumpcyjnej w Europie Środkowej i Wschodniej oraz Rosji

Kraje objęte badaniem PricewaterhouseCoopers będą odgrywały coraz ważniejszą rolę w przyszłym powiększonym rynku europejskim. Chociaż Europa Środkowa i Wschodnia oraz Rosja różnią się znacznie pod względem populacji, powierzchni i sytuacji gospodarczej, w branży handlu detalicznego i dóbr konsumpcyjnych można zaobserwować podobieństwa w głównych tendencjach rynkowych. Szczególnie istotne cechy wspólne dla tych rynków, to wzrost siły nabywczej będący w większości krajów wynikiem pomyślnych reform gospodarczych, nierównomierne rozłożenie dochodów w miastach i na wsiach oraz wysoka wrażliwość konsumentów na ceny.

Raport wykazuje, że rozwój nowoczesnego sektora handlu detalicznego i dóbr konsumpcyjnych jest w większości państw badanych przez PricewaterhouseCoopers zdominowany przez firmy zagraniczne. Każdy kraj różni się pod względem przepisów i zachęt do inwestowania - pod względem korzyści dla inwestorów wyróżniają się Węgry, Rumunia i Słowacja, podczas gdy Rosja i Turcja nie podejmują w tym zakresie znaczących wysiłków.

Podczas badania zaobserwowano typowy model inwestowania przez duże międzynarodowe koncerny z branży handlu detalicznego i dóbr konsumpcyjnych. Najczęściej firmy te rozpoczynają wejście na rynki omawianych państw od wprowadzenia własnego modelu działalności gospodarczej. Dopiero po zdobyciu doświadczenia i wiedzy na temat specyfiki rynku, firmy te modyfikują swoją strategię, co umożliwia im dalszy rozwój.

Obecnie korzystną cechą rynków w tym regionie jest dostęp do wysoko wykwalifikowanej i taniej siły roboczej. Sytuacja ta może jednak ulec zmianie - oczekiwany wzrost gospodarczy po wejściu do UE może doprowadzić do wprowadzenia surowszych przepisów prawa pracy, podwyżek płac i w konsekwencji wzrostu kosztów siły roboczej.

Inwestorzy, którzy rozważają ekspansję na rynki Rosji, Europy Środkowej i Wschodniej powinni pamiętać o kluczowych czynnikach sukcesu, czyli przede wszystkim - konieczności dostosowania strategii marketingowej i cenowej do lokalnych uwarunkowań, szkolenia miejscowego personelu i kadry kierowniczej i efektywnego zarządzania łańcuchem dostaw - sprawna współpraca z lokalnymi dostawcami oraz przejrzysty i efektywny model logistyczny.

Raport PricewaterhouseCoopers prezentuje także obserwacje na temat zmieniających się zwyczajów konsumentów w Rosji i Europie Środkowej i Wschodniej. Chociaż wydatki na żywność nadal pochłaniają główną część dochodu konsumentów, to wraz ze wzrostem poziomu życia rośnie potencjał sektora niespożywczego, np. konsumenci nabywają coraz więcej nowoczesnego sprzętu i urządzeń domowych. Silną tendencją jest też łączenie zakupów z elementami rozrywki, przez co wzrasta potencjał kompleksów handlowo - rekreacyjnych.