Gospodarka polska 2010 wg PKPP Lewiatan

Przeczytaj także: Sytuacja gospodarcza w Europie Środkowej i Wschodniej 2010

Patrząc z perspektywy końca 2010 r. roku, należy stwierdzić, że firmy przeszacowały niektóre ryzyka, przede wszystkim ryzyko osłabienia koniunktury gospodarczej, a także ryzyka związane z osłabieniem popytu na rynku polskim i na rynkach zagranicznych. Ale należy także stwierdzić, że starały się wykorzystać szanse, które rynek tworzył. Ale i one miały wpływ na tworzenie szans rynkowych dla siebie – firmy małe, średnie i duże (czyli 4 proc. ogólnej liczby firm, ale zatrudniających ok. 60 proc. wszystkich zatrudnionych w sektorze przedsiębiorstw) zwiększą w 2010 r. zatrudnienie w stosunku do 2009 r. o ok. 115 tys. osób. Cały rok rosło także w tych firmach wynagrodzenie. W efekcie do gospodarstw domowych trafiło w 2010 r. nominalnie blisko o 10 mld zł więcej niż w 2009 r. A to miało istotny wpływ na popyt konsumpcyjny – stabilność zatrudnienia i nieznacznie, ale jednak rosnące wynagrodzenia wspierają bowiem decyzje konsumpcyjne gospodarstw domowych.
Przedsiębiorstwa średnie i duże (bo dane tylko dla takich firm publikuje co kwartał GUS) zwiększyły w ciągu trzech kwartałów 2010 r. swoje przychody o 4 proc., podaje PKPP Lewiatan. Oceniając po dynamice sprzedaży detalicznej i produkcji sprzedanej przemysłu w czwartym kwartale, przychody ze sprzedaży przedsiębiorstw w całym 2010 r. powinny być wyższe o ok. 5-5,5 proc. w stosunku do 2009 r. Towarzyszy im niższa o 1 punkt procentowy dynamika kosztów. Przedsiębiorstwa koncentrowały się bowiem w 2010 r. ciągle na takim zarządzaniu kosztami, aby móc „amortyzować” możliwe przecież ciągle nagłe zmiany sytuacji na rynku. W efekcie rentowność ich sprzedaży nieznacznie, ale wzrosła – każda złotówka przychodów ze sprzedaży dała im średnio 0,44 groszy. To nie jest dużo, ale pozwoliło budować bufor finansowy na wypadek pogorszenia się koniunktury gospodarczej, którego najbardziej w 2010 r. przedsiębiorcy się obawiali. Wynik finansowy netto powinien w 2010 r. wynieść w firmach 50+ (średnie i duże) ok. 90 mld zł (po trzech kwartałach 2010 r. było to 67,5 mld zł). To dobrze rokuje na przyszłość, bowiem firmy planują akumulację tych dochodów, a to oznacza, że planują inwestycje, czekają tylko na silny sygnał z rynku.

Według PKPP Lewiatan, te dobre wyniki finansowe wpływały w 2010 r. na ograniczenie popytu przedsiębiorstw na kapitał – od końca 2009 r. depozyty firm w instytucjach finansowych wzrosły o 6 mld zł, a kredyty – o 3,5 mld zł. Sytuacja finansowa przedsiębiorstw jest zatem (średnio) bardzo dobra. Potwierdza to płynność gotówkowa firm, czyli ich zdolność do natychmiastowej realizacji krótkoterminowych zobowiązań. Wynosiła ona na koniec trzeciego kwartału 2010 r. 37,7 proc., co oznacza, że przedsiębiorstwa średnie i duże mogły w każdej chwili spłacić prawie 40 proc. swoich bieżących zobowiązań. To bardzo stabilna sytuacja. Ale potwierdza ona także, że w 2010 r. firmy miały niską skłonność do inwestowania. A bez inwestycji gospodarka tak na prawdę nie ruszy szybciej do przodu.

Przedsiębiorstwa deklarują swoją gotowość do przyspieszenia. Konsumenci wspierają ich swoimi decyzjami. Jeżeli rozwiązywanie problemów z finansami publicznymi w Polsce (m.in. poprzez podniesienie od 1 stycznia 2011 r. podatku VAT), ale także czynniki zewnętrzne nie będą hamować decyzji inwestycyjnych przedsiębiorstw, przyszły rok może być lepszy. To nie będzie „wielki wybuch”, tylko dalsze mozolne pięcie się do góry.