Działy konstrukcyjne są obecnie najbardziej rozbudowanymi komórkami w strukturze technicznego przygotowania produkcji, gdyż w nich koncentruje się znaczna część prac projektowych.
Organizacja działu konstrukcyjnego zależy przede wszystkim od:
-
wielkości przedsiębiorstwa,
-
ilości i rodzaju projektowanych wyrobów,
-
samodzielności działu konstrukcyjnego,
-
rodzaju powiązań komórek działu konstrukcyjnego z pozostałymi komórkami przedsiębiorstwa.
Liczba wyróżnionych sekcji i ich skład osobowy w poszczególnych przedsiębiorstwach, poza wyżej wymienionymi czynnikami, mogą być uzależnione także od przyjętej strategii rozwoju przedsiębiorstwa, np. od stopnia intensyfikacji prac B+R. W MŚP działy konstruktorskie są znacznie mniejsze (od kilku do kilkunastu osób), co powoduje konieczność łączenia funkcji i zadań wykonywanych przez pojedyncze stanowiska pracy lub komórki organizacyjne (najczęściej sekcje) w jedną całość. Upraszcza to zdecydowanie strukturę organizacyjną działu konstrukcyjnego, ale ogranicza też możliwości projektowania wysoko zaawansowanych technicznie wyrobów.
Poniższy opis organizacji działu konstrukcyjnego w firmie pochodzi z książki „Przygotowanie produkcji” Kazimierza Szatkowskiego (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2008). Wykorzystanie za zgodą Wydawcy.
Główny konstruktor
Wraz z rozwojem komputerowych systemów wspomagania projektowania rośnie w przedsiębiorstwie rola konstruktorów, a maleje technologów, ponieważ ich prace są już w znacznej mierze wykonywane automatycznie. W związku z tym wzrasta także znaczenie głównego konstruktora.
Główny konstruktor realizuje następujące zadania:
-
współpracuje z działem marketingu i działem technologicznym w zakresie opracowywania założeń oraz planów długookresowych dotyczących produkcji nowych wyrobów i kierunków rozwojowych przedsiębiorstwa,
-
bierze udział w projektowaniu nowych wyrobów i oprzyrządowania,
-
uczestniczy w instalowaniu sprzętu i jego odbiorze,
-
odpowiada za realizację powierzonych zadań i przestrzeganie terminów,
-
reprezentuje dział konstrukcyjny wobec komórek nadrzędnych i instytucji zewnętrznych,
-
przedstawia szefowi działu technicznego potrzeby inwestycyjne, organizacyjne i szkoleniowe,
-
motywuje i ocenia podwładnych, wystawia wnioski w sprawie nagród i kar,
-
kontroluje postępy prac nad powstającą dokumentacją konstrukcyjną i zatwierdza ją,
-
dba o przestrzeganie zasad normalizacji, unifikacji i typizacji w projektowanych wyrobach,
-
kontroluje i zatwierdza ważne zmiany w dokumentacji konstrukcyjnej.
Przydatnym narzędziem do oceny przydatności pracownika do wykonywania konkretnego zawodu są badania kompetencji pracowniczych. Wskazane jest, żeby każdy pracownik był poddany dwukrotnemu badaniu kompetencji. Po pierwsze – z punktu widzenia przydatności dla całego przedsiębiorstwa (kompetencje ogólnofirmowe), po drugie – z punktu widzenia swojego stanowiska pracy (kompetencje stanowiskowe). Kompetencje ogólnofirmowe, choć mało istotne z punktu widzenia wykonywanej pracy, mogą mieć duże znaczenie przy wszelkiego rodzaju przesunięciach kadrowych w przedsiębiorstwie.