Powierzchnie biurowe w Polsce 2009

Przeczytaj także: Banki: powierzchnie biurowe II i III kw. 2009

WARSZAWA W raporcie czytamy, iż w 2009 roku odnotowany został znaczący spadek poziomu popytu i czynszów. Spadek stawek rozpoczął się jeszcze w ostatnim kwartale 2008 roku, a największy miał miejsce w przypadku biurowców zlokalizowanych w centrum miasta. W trakcie całego roku dominowały niewielkie umowy najmu. Zawarto tylko 4 transakcje powyżej 5000 mkw. Wielkość nowej podaży w 2009 roku była podobna do tej z lat poprzednich, jednak wiele projektów planowanych na kolejne lata zostało zawieszonych lub odwołanych. Z powodu ciągłych problemów z otrzymaniem finansowania, nowa podaż w 2010 i 2011 roku będzie znacznie niższa od wcześniej planowanej. Chociaż poziom pustostanów w Warszawie wzrósł znacząco w minionym roku (do 7,3%), to nadal pozostaje na stosunkowo niskim poziomie w porównaniu z innymi miastami Europy Środkowo-Wschodniej.

Podaż
W sumie w 2009 roku dostarczono na rynek 266 200 mkw. nowej powierzchni biurowej. W wyniku tego całkowita podaż powierzchni biurowych w Warszawie wyniosła na koniec roku 3 248 200 mkw. Aż 60% nowej podaży zlokalizowanej było w strefie Południowej Górnej. W centrum oddano do użytku tylko jeden znaczący projekt – Deloitte House (18 500 mkw. całkowitej powierzchni biurowej). Największe projekty ukończone w minionym roku to: Lipowy Office Park (38 450 mkw) w strefie Południowej Zachodniej oraz Horizon Plaza (31 500 mkw.), Park Postępu (34 000 mkw.) i Trinity Park III (32 000 mkw.) – wszystkie trzy w strefie Południowej Górnej.

Na 2010 rok zapowiadane jest dostarczenie kolejnych 195 000 mkw., w tym czterech projektów zlokalizowanych w centrum miasta. Największą inwestycją będzie Poleczki Business Park (40 000 mkw.) w strefie Południowej Dolnej.

Popyt
Colliers International podaje, iż około 281 860 mkw. powierzchni biurowych zostało wynajęte w 2009 roku, co oznacza, że popyt spadł do poziomu z 2004 roku. Najwyższy poziom aktywności miał miejsce w czwartym kwartale – był o około 30% wyższy niż kwartał wcześniej. 70% wynajętej powierzchni stanowiły biura w lokalizacjach poza centralnych.

Renegocjacje, których udział w aktywności rynkowej w 2008 roku wyniósł 12%, w 2009 roku odpowiedzialne były za 22% aktywności. Udział umów typu pre-lease również wyniósł 22%, jednak w porównaniu z 46% udziałem w roku 2008 jest to znaczący spadek.

Najwięcej powierzchni wynajęły instytucje z sektora publicznego – w sumie ponad 33 000 mkw., co stanowi 16% aktywności. Największą transakcję najmu podpisała Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (16 500 mkw.). ARiMR przeprowadzi się z centrum miasta do nowej siedziby w Poleczki Business Park w 2011 roku. Inne duże transakcje to m.in.: renegocjacja umowy przez Ericsson (5440 mkw.) w Bramie Zachodniej, relokacja Mazowieckiej Spółki Gazownictwa (4300 mkw.) do Blue Office. Warto również wspomnieć o podpisaniu przez TP SA umowy z Bouygues Immobilier Polska na budowę i wynajem nowej siedziby o powierzchni blisko 44 000 mkw.