Tydzień 23/2004 (30.05-06.06.2004)

• W ocenie Europejskiego Banku Centralnego wzrost gospodarczy w strefie euro jest bardzo słaby. W I kwartale tego roku PKB eurolandu wzrósł o 0,6% i jest to najlepszy wynik od trzech lat. Mimo to gospodarka krajów strefy euro rozwija się wolniej niż gospodarki USA oraz krajów Azji. Obecnie ceny ropy naftowej są o 26% wyższe od prognoz Komisji Europejskiej (31,10 USD za baryłkę), co oznacza, że wzrost gospodarczy w eurolandzie wyniesie mniej, niż przyjęto na ten rok (prognoza ta szacowała wzrost gospodarczy na poziomie 1,7%).
• Według Eurostat inflacja w eurolandzie wzrosła w maju do 2,5% r./r. (w kwietniu była na poziomie 2,0% r./r). Na wzrost inflacji (najwyższy poziom od ponad 2 lat) mają wpływ wysokie ceny energii.
• Według PricewaterhouseCoopers europejska gospodarka przyspiesza, ale nie w takim tempie, jakie zakładano jeszcze kilka miesięcy temu: PKB strefy euro wzrośnie w roku 2004 o 1,5% a w przyszłym o 2,25%, a najsłabiej będą sobie radzić Italia - trzecia gospodarka eurolandu - gdzie wzrost ma wynieść 1%PKB.
• Stopa bezrobocia w strefie euro była w kwietniu na poziomie 9% (jak w marcu).
• Rosja i Unia Europejska chcą zakończyć analizę integracji systemów energetycznych przed 2006 rokiem, czyli o ok. rok wcześniej niż planowano.
• PKB Węgier wzrósł w I kwartale o 4,2%. W I kw. nakłady inwestycyjne wzrosły o 18,9% r./r. i o 4,6% kw./kw.
• Komisja Europejska odrzuciła koncepcję harmonizacji stawek podatkowych dla biznesu w całej Unii Europejskiej, przedstawioną przez ministrów finansów Niemiec i Francji. Jej inicjatorzy uważają, że Bruksela powinna "zapewnić przedsiębiorstwom w skali europejskiej, warunki odpowiedniej konkurencji na jednolitym rynku i proponują ujednolicenie podstawy, od której pobierane są podatki oraz minimalnych stawek tych podatków. Komisja jest przeciw tej propozycji. Uważa, że stawki te powinny być mniejsze w krajach o gorszej infrastrukturze i tańszej sile roboczej.
• Według opinii Ministerstwa Rozwoju Gospodarczego i Handlu inflacja w Rosji w I półroczu 2004 wyniesie 5,4%. To dalszy krok w kierunku stabilizacji gospodarki rosyjskiej.
• Szwajcaria to kraj, o którym mówiąc używa się słów: porządek, solidność, wysoka klasa, precyzja, czy też przewidywalność. Szwajcarska gospodarka to obecnie ósma europejska gospodarka. Tempo jej wzrostu w pierwszym kwartale wyniosło 0,4%, chociaż prognozowano wzrost na poziomie 0,6% (w czwartym kwartale wzrost ten wyniósł 0,5%). Oznacza to, że nie należy w najbliższym czasie liczyć na podwyższenie stóp procentowych przez szwajcarski bank centralny.

Komentarz do wydarzeń gospodarczych

---

STREFA WOLNEGO HANDLU UE I KRAJÓW MERCOSUR. CZY TA KONCEPCJA UNII UDA SIĘ?

MERCOSUR to jedno z ugrupowań gospodarczych w Południowej Ameryce. Jest ono najsilniejsze w tej części świata, a tworzą go Argentyna, Brazylia, Paragwaj, Urugwaj. MERCOSUR to poważny producent i eksporter towarów rolnych i negocjując od czterech lat porozumienie z Unią dążył do tego, by wspólnota otworzyła na ich produkty swój rynek rolny.
Kilka lat temu Stany Zjednoczone stworzyły strefę wolnego handlu NAFTA z Kanadą i Meksykiem. W ostatniej dekadzie prowadząc globalną politykę zaniedbały nieco swoje kontakty z krajami Południowej Ameryki. Wobec szeregu niepowodzeń na arenie międzynarodowej Biały Dom kilka miesięcy temu chciał szybko doprowadzić do rozszerzenia koncepcji NAFTA i stworzyć FTAA (Strefę Wolnego Handlu Obu Ameryk), która objęłaby wszystkie kraje Ameryki Północnej i Południowej poza Kubą. Koncepcja ta natrafiła jednak na silny opór między innymi Brazylii i MERCOSUR.

Ostatnio miał miejsce szczyt przedstawicieli 25 krajów Unii Europejskiej i 33 krajów Ameryki Łacińskiej w meksykańskiej Guadalajarze. Zakończył się optymistyczną informacją, że Mercosur i Unia Europejska po czterech latach negocjacji postanowiły stworzyć handlową potęgę i w październiku powołają do życia największą na świecie strefę wolnego handlu. Strefa wolnego handlu UE i krajów byłaby jednocześnie pierwszą strefą, jaką Unia stworzyłaby z blokiem handlowym. Deklaracja z Guadalajary to ważny krok w tworzeniu powiązań Unii z krajami tego regionu i sukces w rywalizacji z USA.
Bazą dla obecnej koncepcji podniesienia na wyższy poziom formy dotychczasowej współpracy jest stan stosunków gospodarczych między oboma grupami państw. Od pięciu lat wartość handlu pomiędzy nimi rośnie. I tak:

• dla całej Ameryki Południowej Unia jest ważnym partnerem - największym odbiorcą towarów i usług (40% eksportu towarów).
• Unia lokuje w Ameryce Południowej zamówienia na towary rolne (przede wszystkim soję, kawę, sok pomarańczowy, tytoń, mięso, owoce i orzeszki) o wartości 20% swojego importu rolnego.
• eksport z Unii do MERCOSUR to dzisiaj niecałe 2% całego eksportu Unii,
• unijny import towarów rolnych z MERCOSUR ma wartość ponad 14mld USD rocznie i jest to połowa wartości unijnego importu z krajów Ameryki Południowej.
• Unia jednak mniej eksportuje do MERCOSUR i ma z tymi krajami deficyt handlowy przekraczający 10mld USD.

Unia w rozmowach z MERCOSUR zaproponowała większą liberalizację rolną. Oferuje, by w ramach powołanej wspólnej strefy, aż 90% handlu towarami rolnymi i cała pozostała wymiana towarowa odbywała się bez ceł. Te dziesięć procent, których UE chce bronić, to wyjątkowe towary rolne, jak np. cukier. Głównym wymaganiem Unii jest to, by produkty, które trafią na wspólny rynek, spełniały ostre normy unijne. Natomiast kraje MERCOSUR żądają, by znieść ograniczenia w zatrudnieniu w rozszerzonej Unii (zostało ono odrzucone przez Komisję Europejską, bo weto zgłosiły Polska i Węgry).