Decyzje o znaczeniu strategicznym, które mogą ważyć o pozycji firmy przez najbliższe kilka lat deweloperzy będą podejmować pod silną presją czynników o charakterze makroekonomicznym, zmian regulacyjnych, sytuacji na rynku finansowym oraz zmieniających się zachowań gospodarstw domowych kupujących nieruchomości mieszkaniowe.

Biorąc pod uwagę mix wszystkich wymienionych czynników eksperci CEE Property Group uważają, że 2011 rok będzie trudny dla wszystkich graczy obecnych na rynku mieszkaniowym. Pomimo niezłej spodziewanej dynamiki PKB i rosnących dochodów Polaków, deweloperzy w przyszłym roku będą zmuszeni działać w warunkach zaostrzonej przez Komisję NadzoruFinansowego (KNF) rekomendacji “T“, wyższej stawki VAT na sprzedawane mieszkania i przy zagrożeniu brakiem wsparcia ze strony rządowego programu “Rodzina na Swoim” (RnS). To wszystko sprawia, że nie można wykluczyć odroczonych skutków kryzysu w postaci fali bankructw mniejszych deweloperów.

Wpływ sytuacji makroekonomicznej

Założenia budżetowe na 2011 rok przewidują, że w nadchodzących 12 miesiącach polski PKB wzrośnie o 3,5 proc, a niektórzy członkowie Rady Polityki Pieniężnej prognozują jeszcze wyższy wzrost PKB o 4-4.5% Wobec 3,3 proc. spodziewanej jego dynamiki w tym roku. Rząd zakłada też, że przy 2,3 proc. inflacji płace realne wzrosną o 1,4 proc., a bezrobocie ponownie spadnie poniżej 10 proc. Wskaźniki te są zatem znacznie lepsze niż w mijającym 2010 roku, co powinno korzystnie wpływać na kształtowanie się popytu konsumpcyjnego, w tym także na zakup nieruchomości. Dobrym dla deweloperów perspektywom makroekonomicznym w 2011 roku towarzyszyć będą jednak niekorzystne zmiany o charakterze regulacyjnym, które wpłyną na ich strategię i achowania rynkowe.

Zakłada się, że jedną z najważniejszych determinant działania deweloperów w przyszłym roku będzie ograniczenie lub wygaśnięcie rządowego programu “Rodzina na Swoim”, wspierającego rodziny kupujące swoje pierwsze mieszkanie dopłatami do odsetek od zaciągniętych kredytów hipotecznych.

Eksperci CEE Property Group spodziewają się, że rządowy program prawdopodobnie zakończy się na przełomie marca i kwietnia przyszłego roku, kiedy parlament przyjmie odpowiednie zmiany w Ustawie z dnia 8 września 2006 roku o finansowym wsparciu rodzin w nabywaniu własnego mieszkania.

Z pomocy państwa w ramach programu “RnS” skorzystało przez pierwsze trzy kwartały 2010 roku 28,8 tys. Kupujących (w całym 2009 r. 30 tys.), zaciągając kredyty o łącznej wartości 5,18 mld zł (w 2009 r. 5,4 mld zł). Eksperci CEE Property Group szacują, że w całym 2010 roku około 15- 20% wszystkich sprzedanych mieszkań stanowiły mieszkania wspierane przez program Rodzina Na Swoim.

Rządowy program ożywił sprzedaż mieszkań przede wszystkim w największych aglomeracjach, gdzie warunki korzystania z preferencyjnych kredytów były najbardziej adekwatne do oferty cenowej deweloperów. Tego bodźca w roku przyszłym nie będzie.