Po 1989 r. najwyższy priorytet w sektorze ochrony środowiska został nadany przywracaniu czystości wód. Dostosowany do wymogów dyrektyw UE (głównie Ramowej Dyrektywy Wodnej) Krajowy Program Oczyszczania Ścieków Komunalnych zakłada wyposażenie do 2015 r. wszystkich aglomeracji powyżej 2000 RLM2 w oczyszczalnie ścieków komunalnych. W latach 2000-2010 przybyło 719 oczyszczalni ścieków komunalnych, z czego 393 to oczyszczalnie o podwyższonej redukcji związków azotu i fosforu. Pozytywne zmiany odnotowano w gospodarce odpadami. W 2010 r. całkowita ilość wytworzonych odpadów (z wyłączeniem odpadów komunalnych) zmniejszyła się o 10% w porównaniu do 2000 r. Pozytywnym aspektem w gospodarce odpadami komunalnymi jest systematyczny wzrost liczby ludności objętej zorganizowaną zbiórką odpadów (– do 80,0% w 2010 r.).

W związku z tym, że rok 2011 Organizacja Narodów Zjednoczonych ustanowiła Międzynarodowym Rokiem Lasów, warto podkreślić, że w 1945 r. lesistość Polski (procentowy udział lasu w całkowitej powierzchni kraju) nie sięgała 21%. Natomiast dziś – z lesistością na poziomie 29,2% – mieścimy się w środku stawki krajów europejskich. Ponad 9 mln ha drzewostanów lokuje Polskę w gronie krajów o największej bezwzględnej powierzchni lasów w Europie Środkowo-Wschodniej, po Niemczech i Ukrainie.

Nakłady na ochronę środowiska

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska wzrosły z poziomu 6,5 mld zł w 2000 roku do poziomu 10,9 mld zł w 2010 r. Najistotniejszy wzrost o 116% odnotowano w zakresie gospodarki ściekowej i ochrony wód, co w 2010 r. stanowiło 66% tych nakładów ogółem. Bardzo wysoki wzrost odnotowano w zakresie ochrony różnorodności biologicznej i krajobrazu, tj. aż o 585%, jednak ta kategoria stanowiła zaledwie 0,2% tych nakładów. W tym samym czasie nakłady na środki trwałe w zakresie gospodarki odpadami, ochrony gleb i wód podziemnych i powierzchniowych wzrosły o 52%.

Nakłady na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w latach 2000-2010 (ceny bieżące)

Kliknij aby powiększyć

Od kilku lat udział środków własnych inwestorów oscyluje wokół 45 - 50,0% ogólnych nakładów na środki trwałe służące ochronie środowiska. W 2000 r. stanowiły one 53,4%, zaś w 2010 r.- 44,2%. Udział środków z budżetu centralnego w tych inwestycjach na poziomie 2,2 % w 2000 r. zmalał do wartości 0,8% w 2010 r. Podobną tendencję obserwuje się analizując udział środków z budżetów województw. Jedynie udział środków z budżetów powiatów i gmin (współudział) utrzymuje się na podobnym poziomie. Znacznie wzrósł natomiast udział środków z zagranicy: z 3,9% w 2000 roku do 22,1% w 2010 roku.

Struktura nakładów na środki trwałe służące ochronie środowiska i gospodarce wodnej w latach 2000-2010 (ceny bieżące)

Kliknij aby powiększyć

W 2010 r. oddano do eksploatacji 80 oczyszczalni ścieków komunalnych i przemysłowych o łącznej przepustowości 122 tys. m3/dobę, co stanowiło zaledwie 11,1% przepustowości oczyszczalni oddanych w 2000 r. Obecnie buduje się obiekty o mniejszej przepustowości, bardziej dostosowane do lokalnych potrzeb. W 2010 r. przekazano do eksploatacji 8462 km sieci kanalizacyjnej odprowadzającej ścieki oraz 837 km sieci kanalizacyjnej na wody opadowe, co w porównaniu z 2000 r. daje wzrost efektów odpowiednio o 77,8% i 144,0%.

W zakresie ochrony powietrza, oddano do użytku urządzenia do redukcji zanieczyszczeń pyłowych o zdolności 4,1 tys. ton/rok oraz neutralizacji zanieczyszczeń gazowych o zdolności 16,7 tys. ton/rok, co stanowi - w porównaniu z rokiem 2000 - spadek efektów o 97,6% w przypadku redukcji zanieczyszczeń pyłowych i o 90,5% w odniesieniu do efektów służących neutralizacji zanieczyszczeń gazowych.