Eksperci rynku pracy, przedstawiciele oświaty oraz pracodawców rozmawiali o rozwiązaniach, które należy wprowadzić, by zagwarantować polskiej gospodarce niezbędnych specjalistów. W debacie głos zabrali: Jadwiga Parada, Naczelnik Wydział Kształcenia Zawodowego w Ministerstwie Edukacji Narodowej, Dr Jacek Męcina, Doradca Zarządu Polskiej Konfederacji Pracodawców Prywatnych Lewiatan, Katarzyna Kołodziejska, Vice-Prezes Zakładu Doskonalenia Zawodowego w Kielcach, Anna Polak-Kocińska, Z-ca Dyrektora Departamentu Informacji Gospodarczej PAIiIZ oraz Katarzyna Daniek, Dyrektor Regionalny w Manpower Polska.

Badania Manpower („Niedobór talentów” 2008, 2009 i 2010) pokazują, że wykwalifikowani pracownicy fizyczni zajmują w Polsce od trzech lat pierwsze miejsce w rankingu stanowisk, z których obsadzeniem pracodawcy mają największe trudności. Według Jacka Męciny z PKPP Lewiatan udział przemysłu i budownictwa w zatrudnieniu będzie rósł, ponieważ ze względu na zapóźnienia cywilizacyjne Polska wyróżnia się na tle innych krajów europejskich pod względem ilości inwestycji infrastrukturalne. Jednocześnie ekspert PKP Lewiatan wskazuje na równoległe występowanie problemu bezrobocia. „Zatrudnianie w tych zawodach odbywa się przede wszystkim na lokalnych rynkach pracy, tym samym znaczniej trudniej o procesy dopasowania. Gospodarka zgłasza zapotrzebowanie, jednak wiele osób z poszukiwanymi kompetencjami nie jest w stanie przenieść się w inny rejon Polski by podjąć pracę”, uważa Męcina.

Jadwiga Parada z MEN wyjaśnia, że ministerstwo modyfikuje listę zawodów dopuszczonych do nauczania w szkołach, konsultując zapotrzebowanie rynku pracy w konkretnych sektorach z odpowiednimi resortami. W kwietniu na liście ponad 200 zawodów umieszczono pięć nowych, wśród nich znalazł się m.in. technik urządzeń energetyki odnawialnej. Przedstawicielka MEN zaznacza jednak, że dostosowanie programów nauczania w szkołach zawodowych do potrzeb rynku pracy leży przede wszystkim w gestii powiatów. Przedstawiciele pracodawców, którzy prowadzą rozmowy ze starostwami zauważają, że analizy rynku pracy prowadzone przez urzędy pracy nie przekładają się na szybkie decyzje dotyczące programów kształcenia. Jacek Męcina podkreśla, że brakuje dialogu ze szkołami.

„Mimo iż szczycimy się, że co 10 student w Europie to Polak, istnieje poważne ryzyko zalewu rynku przez magistrów nieprzygotowanych do pracy”, przestrzega Anna Polak-Kocińska z PAIiIZ. Według Jacka Męciny należy odczarować mit, że posiadanie wykształcenia wyższego decyduje o szansach na rynku pracy. „Dziś liczą się przede wszystkim kwalifikacje. Pracodawcom często zależy, aby pracownik miał różnorodne umiejętności i wykorzystywał je w zależności od potrzeb”, mówi Męcina. MEN także popularyzuje postrzeganie edukacji w kontekście uzyskiwanych kompetencji, a nie określonego zawodu. W tym celu ponad 200 zawodów, znajdujących się na liście dopuszczonych do nauczania podzielono pod względem kwalifikacji niezbędnych do ich wykonywania. „Zgodnie ze strategią Unii Europejskiej absolwent szkoły zawodowej powinien być wysoko wykwalifikowany, ale jednocześnie przygotowany do zmiany swych kwalifikacji w trakcie życia zawodowego”, tłumaczy Jadwiga Parada.