Przygotowanie kursu zdalnej edukacji (e-edukacji, edukacji przez internet) wydaje się proste. Ot, parę ćwiczeń, linki do gotowej wiedzy w encyklopediach online, forum dyskusyjne do wymiany poglądów i gotowe. Gdy jednak przychodzi czas na stworzenie programu nauczania, zaczynają się problemy. Kurs rządzi się bowiem nieco innymi prawami niż szkolenie, stąd nieco inaczej trzeba podejść do jego projektowania. Inaczej - czyli jak?
Zasady zaprojektowania dobrego, przydatnego i rzeczywiście pouczającego e-szkolenia.
Opis zasad został zaczerpnięty z książki „Kształcenie na odległość. Podstawy dydaktyki” Józefa Bednarka i Ewy Lubiny (Wydawnictwo Naukowe PWN, 2008). Wszelkie skróty i uzupełnienia za zgodą Wydawcy.
Pierwszym etapem pracy jest opracowanie dokładnej koncepcji e-szkolenia.
-
Konieczne jest określenie celu dydaktycznego całego szkolenia oraz celów operacyjnych opisujących wiedzę i umiejętności jakie student powinien zdobyć w jego trakcie.
-
Należy opisać sposób realizacji zamierzonego celu, metody które będą zastosowane do przekazania treści, a także do wprowadzenia studentów w istniejące zasoby wiedzy dostępne za pośrednictwem www.
-
Niezbędne jest ustalenie wymagań dotyczących zaliczenia przedmiotu i sposobu ich egzekwowania.
-
Zakres wiedzy wymaganej od studenta do zaliczenia przedmiotu musi być jasno określony i przedstawiony osobom uczącym się.
-
Warto bardzo starannie przemyśleć strukturę kursu:
-
podzielić go na mniejsze jednostki (tematy, lekcje),
-
skonstruować układ powiązań pomiędzy poszczególnymi treściami i układ odwołań do wiedzy wcześniejszej,
-
dla osób bardziej dociekliwych przewidzieć odnośniki do informacji uzupełniających i rozszerzających.
-
Należy starannie przygotować części kursu, uwzględniając fakt, że mają ona na ogół charakter wizualny (tekst wykładu, ilustracje, schematy i wykresy).
-
Konieczne jest zaplanowanie różnorodnych form aktywności dla studentów oraz tematów do dyskusji na forum.
-
Trzeba opracować zestaw pytań i zadań sprawdzających zarówno do samooceny osób uczących się, jak i do oceny słuchaczy przez prowadzącego.
-
Przydadzą się również jako materiały pomocnicze: słownik pojęć kluczowych, spis literatury podstawowej i spis literatury uzupełniającej.
Kolejny zestaw wskazówek jest już bardziej zaawansowany i dotyczy bardziej warsztatu e-trenera oraz formy prowadzenia kursu przez internet. Jeśli trener chce zadbać o komfort i efektywność pracy własnej oraz słuchaczy, musi starannie:
-
zaprojektować model pracy zespołowej na odległość zgodnie z zasadami metody problemowej, metody projektu, metody analizy przypadku lub innej metody opartej na ustrukturyzowanym podejściu do nauczania,
-
zorganizować pracę studentów na platformie elektronicznej,
-
opracować koncepcję i wdrożyć system komunikowania się zespołu słuchaczy z uwzględnieniem potrzeb wynikających z modelu organizacji pracy z pierwszego podpunktu tej listy,
-
dobra odpowiednie narzędzia zapewniające komunikację wielokierunkową synchroniczną (możliwa natychmiastowa odpowiedź) oraz asynchroniczną (odpowiedzi dochodzą z opóźnieniem, w zależności od momentu w którym słuchacz włączy się do sieci komunikacyjnej),
-
zaprojektować system oceniania, uwzględniając dostępność do ocen z jednoczesnym zapewnieniem prywatności.